Provençaalse rosé uit het topgamma

06/07/2018 - Rosé van de Provence, Côtes de Provence, Coteaux d’Aix-en-Provence et Coteaux Varois en Provence lijdt nog steeds aan een imagogebrek en wordt door de doorsnee consument niet altijd even goed begrepen. Velen zien hem nog steeds als een zomerwijn, een vakantiedrank, een voor bij de barbecue. Nochtans.

We moeten de term ‘topgamma’ durven gebruiken, erover praten, en dat soort van wijnen promoten. Daar is niets mis mee! We moeten aantonen dat in de Provence, bakermat en rolmodel voor de rosé, deze wijn in een veelzijdig gamma ontplooit met een rijke schakering aan kleurnuances, aroma’s en texturen. Wanneer er meer dan voor 80% rosé gemaakt wordt, is het evident dat er niet één soort geproduceerd wordt. Ze hebben er hun specialiteit van gemaakt. Lange tijd werd rosé gezien als een ersatzproduct, een vakantielief, maar dat is verleden tijd. Vandaag wordt hij gretig nageaapt en gekopieerd. Het enige is dat de Provence mijlenver voorop ligt …

In dit dossier wil ik aantonen, zowel richting de consument als de professional, dat de roséproductie er in zijn totaliteit enorm is op vooruitgegaan. De gemiddelde kwaliteit van de Provençaalse roséwijnen is vandaag meer dan respectabel. Een deel van de productie mag dan iets meer technisch zijn, maar de vakantiegangers en de rekken in de supermarkten moeten ook bevoorraad worden … Maar elk particulier domein of coöperatie heeft naast zijn ‘gewone’ rosé’s ook een aantal prestigieuze wijnen, wijnen uit het topgamma, extreem geraffineerd, de musts.

Meer dan een meevaller

Gezien ik het handvol wijnen uit het topgamma van enkele jaren geleden al erg goed vond, vertrok ik reeds met een positieve ingesteldheid. Maar wat bleek? De wijnen uit het topgamma van vandaag zijn nog veel beter dan hun voorgangers!

Château de Beaupré


Mijn zoektocht start in Coteaux d’Aix, in Château de Beaupré waar Phanette Double haar cuvée Collection voorstelt, die in de drie kleuren bestaat. De rosé wordt voorgesteld in een bordeauxfles, kwestie van de ommekeer in het begin van de jaren 2000 te verduidelijken. Met de komst van Phanette in 2003 veranderde hun kijk op rosé : ‘Daarvoor besteedden we nauwelijks extra zorg aan onze rosé, die eigenlijk een constante opvolging vraagt, want alles is belangrijk, de optimale oogstdatum, de vinificatietemperatuur en ga zo maar door. Vandaar het idee om meerdere rosé’s te maken. Rosé’s voor elk moment van de dag en voor bij de maaltijd. Ik vinifieer cabernet sauvignon in barriques om meer volume toe te voegen, lengte en een vetje, zonder de rosé te markeren’, legt Phanette uit.

Rosé Collection 2017 – Coteaux d’Aix -Château de Beaupré

Licht zalmroze van kleur met een toets van violet, floraal en fruitig van geur, zacht van smaak fris, tegelijk licht en vol, luchtig en mineraal, waarvan het smeuïge elegant samengaat met het vlezige van de frambozen, aardbeien en rode aalbessen, voorzien van een vleugje peper die al deze parfums beter doen uitkomen.
Assemblage van 90% grenache, 5% syrah en 5% cabernet sauvignon.
www.beaupre.fr 

Slechts één cuvée bij Annibals


In Coteaux Varois, bij Domaine des Annibals, maakt Nathalie Coquelle elke jaar drie rosé’s, behalve in 2017 waar ze alleen haar uitstekende Suivez-moi-jeune-homme bottelde. Geen Grands Annibals deze keer door de vrieskou. Jammer, want ik had graag die explosie van fruit in deze smeuïge en brede wijn opnieuw willen proeven, dat vuurwerk van aroma’s, een rosé die volgens Nathalie gracieus combineert met een stuk perentaart of chocolademousse.

Suivez-moi-jeune-homme 2017 Coteaux Varois Domaine des Annibals

Hoe dan ook vertelt deze wijn met zijn fluweelzachte kleur, zo zacht als een abrikoos, geur van meloen en framboos met een vleugje oranjebloesem, krokante en fruitige smaak, goed ondersteund door het minerale en opgefrist met een fijn straaltje limoen, ons reeds zeer veel over zijn grote broer.
http://annibals.com
www.uvinum.bewww.bottles-online.bewww.heijwine.nl

Een onverwachte verrassing in Sainte-Victoire

Domaine de Saint Ser


De toprosé van Domaine de Saint Ser, in Côtes de Provence Sainte-Victoire, is normaal gezien de l’Ermite, maar toen ik de deuren van de kelder opende met z’n betonnen eieren, kruiken en dolia wachtte me een heuse verrassing. Na drie jaar testen was de La Petite Folie in wijnjaar 2017 eindelijk klaar om te bottelen. Jacqueline Guichot Bertin die het domein in 2006 overnam is een fervent voorstander van bio en samen met keldermeester Fabien gaat ze op zoek naar nieuwe uitdagingen. Hun laatste experiment is alvast geslaagd en toont aan dat rosé nieuwe pistes kan bewandelen.

La Petite Folie 2017 – Côtes de Provence Sainte-Victoire – Domaine de Saint Ser

Licht zalmroze biedt hij een zachte smaak, die van sap van abrikozen en perziken met mirabellen gekruid met peper en saffraan, voorzien van een fris en licht bitter van sukadeschil en een bijna nauwelijks herkenbaar tanninereliëf dat zijn textuur en karakter versterkt. Fabien legt uit: ‘De vergisting van de grenache en cinsault, plus 10% sémillon, gaat door in de drie recipiënten. Daarna wordt de wijn afgetapt, geblend en er voor drie maanden opnieuw aan toegevoegd. Het ei zorgt voor precisie, de dolium voor meer vet en stevigheid, en de kruik maakt de verbinding tussen de beide.’
De Cuvée de l’Ermite van 2015 die ik proefde, bevestigde dat deze rosé goed standhoudt in de tijd, een wijn die na twee tot drie jaar nog steeds fris is en momenteel een bredere smaak van fruit en specerijen bezit.
www.saint-ser.com
www.divinewines.be  – www.ah.nl

De rosé van Gilles


Gilles Masson van het gelijknamige domein was met onderstaande rosé aan zijn tweede wijnjaar bezig. Een sympathieke en elegante rosé waar deze directeur van het Centre du Rosé in Vidauban fier op kan zijn. Op dit moment heeft hij er slechts één.

Rosé 2017 – Domaine Masson – Coteaux Varois en Provence

Rozenblaadjes, krokant en delicaat fris met aroma’s van rozen, aalbessen en licht gepeperde frambozen. De smeuïge textuur maakt hem extra charmant en makkelijk drinkbaar. Zijn mooie lengte wijst erop dat hij binnen een jaar nog steeds prima zal zijn. De florale toets in de finale zorgt voor meer raffinement. Assemblage van 50% grenache, 30% syrah, 10% cinsault en rolle.

‘Belangrijk is het juiste oogstmoment kiezen voor een blend, het is de rijpheid die belangrijk is en niet het druivenras op zich. Geen maceratie, want ik verkies het lichtvoetige boven structuur.’ Vervolgens voegt Gilles er nog deze algemene opmerking aan toe omtrent de evolutie van rosé in de voorbije jaren: ‘De rosé is goed geëvolueerd. Het is vandaag een wijn die zijn smakelijkheid heeft gevonden, zijn klein fruit, zijn frisheid van citrusvruchten. Uiteraard moet alles goed in evenwicht zijn. We moeten zin krijgen om hem te drinken. Hij moet dorstlessend zijn maar ook zodanig geconstrueerd met een beetje dat snoepjesachtige, dat precies voor voldoende fruit zorgt, en een beetje thiol dat frisheid brengt, zonder dat het zuur overkomt.’
http://domainemasson.fr

Die van Hélène


Domaine de Jacourette 2017 – Côtes de Provence Sainte-Victoire

Zeer lichtroze van kleur met die typische smaak van gekonfijte citroen van Menton en een floraal accent met een vleugje sukade. Het gekonfijte zorgt voor het smeuïge en het florale voor elegantie, waar nog amandel, citroen en Roomse kamille aan wordt toegevoegd. Smeuïgheid en elegantie is wat deze fraaie wijn kenmerkt, een plezier!
Deze blend bestaat voor 50% uit grenache en 50% syrah, met een maceratie van 3 uur.
www.jacourette.com

Barriques?

Een nieuwe tendens, hoewel een rijping in houten vaten voor rosé van de Provence niet volledig nieuw is, getuige de Cuvée du Temple van Château Bas in Coteaux d’Aix, de rosé Mas Négrel van Cadenet of de Cuvée Prestige Caroline van Clos Sibonne in Côtes de Provence, om er maar enkele te noemen die me onmiddellijk te binnen schieten. Maar laat me daar nog twee domeinen aan toevoegen die hun cuvées ‘op hout’ opvoeden.

Château Roubine


Eerst is er Château Roubine die reeds een gamma van zes rosé’s voorstellen, voor elk moment van de zomer en de rest van het jaar, waarvan het topgamma Inspiré heet.

Inspiré 2017 – Cru Classé Côtes de Provence
Een rosé met een iets diepere kleur dan de andere cuvées, geurend naar confituren van aardbeien en frambozen, met een smaak boordevol gekonfijt fruit geparfumeerd met lavendel, rond en citrusachtig fris zonder enige agressiviteit, een licht gerookt accent, karakteristiek voor de tibouren die 90% van de blend uitmaakt, met een prefermentaire maceratie van 48 uur en een verblijf in houten vaten voor 15% van het volume.
Maar er is ook de Lion et Dragon, de tweede jaargang is 2017, een blend van mourvèdre, tibouren en een beetje rolle die 7 maand voor de ene helft in foeders verblijft en voor de andere helft in eikenhouten barriques en in acacia vaten.
Lion et Dragon 2017
Zalmkleur met karmijnrood, geurend naar abrikozengelei en vruchtvlees van meloen met cayennepeper, waarna er impressies van jodium en gerookte tonen opduiken. De smaak start met specerijen, waaronder komijn en sezhuanpeper, die de indrukken van blauwe pruimen en kersen onderstrepen, het geheel badend in smeuïgheid, heel breed, en met een duidelijk bewaarpotentieel. Een culinaire rosé !
www.chateauroubine.com
www.cinoco.comwww.terre-vin.bewww.ballouismeeus.bewww.verlindendrinkanddiscover.nl

Figuière


In La-Londe-les-Maures zien we bij Figuière dezelfde aanpak. Het resultaat is een fraai gamma roséwijnen met daarin de uitstekende cuvée Confidentielle die ik in een mini verticale proefde.

Confidentielle 2017 – Côtes de Provence – Figuière

Licht zalmroze, heel elegant, mineraal van geur met gensters van vuursteen, jodiumachtig van smaak, een tikje zilt, gekruid met fenegriek en jeneverbes. Daarna volgt het fruit, fluweelzachte abrikozen, sappige perziken, krokante kersen. Maar het meest opmerkelijke is zijn textuur, smeuïg en fris.

Confidentielle 2016 – Côtes de Provence – Figuière

Licht zalmroze met een gouden schijn. Abrikoos en bloedsinaasappel in de geur, maar ook silex. Het jaartje meer zorgt voor extra smeuïgheid zonder dat het zwaar wordt. De wijn is breder en palmt met zijn stoet van vruchten ons hele palet in. Zeer weelderig.

Confidentielle 2014 – Côtes de Provence – Figuière

Bijna wit van kleur, schitterend van smaak, heel versmolten, met het zoete van het fruit maar ook fris met de fijne smaak van mandarijnen, aangevuld met een luchtige impressie. Een wijn die nog lange tijd kan gedronken worden. Cinsault, grenache en 10% mourvèdre.

Nieuw is de Absolu die 6 maand in nieuwe barriques verblijft en in vaten van 2 tot 3 wijnen.

Absolu 2017 (eerste jaargang) – Côtes de Provence – Figuière

Zalmkleurig met een gouden schijn en een gegrilde geur die aan mokka en kardemom doet denken. Nog voor we echt geproefd hebben, ondervinden we de invloed van het hout dat een licht houtachtige textuur met zich meebrengt en de structuur versterkt. De frisheid van deze wijn doet aan sap van meloen en verse munt denken, krachtiger gemaakt door een vleugje kina. Op het einde proeven we een puntje zout en jodium. Reeds vandaag goed evenwichtig, maar één tot twee jaar wachten maakt hem ongetwijfeld nog harmonischer en maakt dat we zijn volledige potentieel proeven.
http://figuiere-provence.comhttps://vinspirard.be

Nog in La Londe-les-Maures, waar Symphonie Fantastique wordt

Château Sainte Marguerite


Het is overduidelijk dat de topgamma’s in opmars zijn! Zo heeft Château Sainte Marguerite voortaan zijn Fantastique, een nieuwe cuvée die nóg hoger mikt dan de reeds zeer mooie Symphonie. Deze rosé is het resultaat van een doorgedreven selectie van 150 hl uit de 3000 hl van de cuvée Symphonie. Het is een blend van oude wijnstokken grenache, cinsault en een beetje rolle.

Fantastique 2017 – Cru Classé Côtes de Provence La Londe – Château Sainte Marguerite
Een hyperlichte kleur, een fijne en fruitige geur met impressies van jodium, maar het is de smaak die pas echt verrast! De smaak van het fruit geeft onmiddellijk de indruk van een enorme volheid, zacht en rond, zonder zoet te zijn, die het proefplezier naar een ongekende hoogte brengt. Vervolgens komen we terug op de grond waar we proberen de aroma’s te omschrijven, wat knap lastig is. Onderling zorgen ze voor een constante interactie waarin we citrusvruchten herkennen, wit en rood fruit, telkens ondersteund door een verleidelijke ziltigheid, alsof we versmelten in het frisfruitige ervan.

Reflectie : ik vroeg me af wat het verschil was tussen de rosé’s uit het topgamma van enkele jaren geleden en die van nu. Die van vroeger vond ik absoluut elegant, maar ook streng, vaak mineraal, met een florale toets en fruit dat niet altijd even duidelijk naar voren kwam, terwijl deze van vandaag ronduit smakelijk en geraffineerd zijn. Olivier Fayard heeft daar een antwoord op: ‘Er is zeker een evolutie merkbaar in de rosé’s uit het topgamma. Destijds wou men vooral indruisen tegen het snoepjesachtige van vele roséwijnen en ging men steevast voor minerale indrukken en citrusvruchten. Vandaag behoudt men deze basis, maar wordt daar fruit aan toegevoegd, een meer harmonisch evenwicht, een rosé die zin geeft om te drinken. Om daar te geraken moet men 10 tot 15% rolle gebruiken die voor meer elegantie zorgt, goed rijpe cinsault voor het fruitige en niet al te rijpe grenache die toch voor de nodige rondeur zorgt, ’s nachts geoogst, gevolgd door een langere koude maceratie voor meer smaak, rondeur, maar niet al te veel kleur.’ Een van mijn mooiste proefmomenten.
www.chateausaintemarguerite.com
www.dewitwines.be –   www.millesima.be – https://kevins.be – http://fr.vitisvin.be

Eén topgamma, meer niet !

Clos Mireille


De rosé van Clos Mireille uit La Londe beviel mij (en ook bij vele anderen) uitstekend tijdens een degustatie in Parijs. Het was dus met veel plezier dat ik deze rosé opnieuw proefde, deze keer in La Londe zelf.

Clos Mireille 2017 – Côtes de Provence

Helder van kleur, licht abrikoosachtig, net zoals de geur waar nog impressies van citrusvruchten, oranjebloesem en amandelbloesem bijkomen. In de smeuïge smaak ontwikkelen de aroma’s van wit en geel fruit verder en worden die omgezet in een frisse sappigheid, heel fijn en vlot, wat de wijn een luchtig karakter geeft. In de finale komt daar een puntje zout bij en specerijen als peper, komijn en fenegriek die doen watertanden en zin geven in een volgende slok.
Christian Ott legt uit: ‘Het belangrijkste moment is de oogstdatum. We moeten in de wijngaarden zijn en alles nauwkeurig in de gaten houden. Wanneer de druiven goed zijn om te eten, is het reeds te laat. De volledige druiventrossen worden ‘s ochtends geperst in een gekoelde ruimte. De stelen zorgen voor drainering en we kunnen de druk van de pers beter afstellen, die zacht moet zijn en 7 uur duurt. De opvoeding vindt plaats in contact met de lies. De eerste wijnen worden gebotteld in februari. Wat SO2 betreft, we voegen 60 gram toe met 20 gram vrije sulfiet.’. Assemblage van 60% grenache, 20% cinsault, 12% syrah en 8% rolle.
www.domaines-ott.com
www.young-charly.eu

Enkele mooie cuvées

Château Rasque in Taradeau


Château Rasque in Taradeau stelt drie cuvées voor. Mijn voorkeur gaat naar de cuvée Alexandra 2017 Côtes de Provence op basis van grenache en cinsault : licht zalmroze, geurend naar frambozen, aalbessen, witte perziken en limoen. Een elegantie die ook in de smaak terugkomt. Een luchtige wijn, maar ook een smakelijke met het krokante van peer dat het rood fruit aanvult en voor extra smeuïgheid zorgt. Het subtiel bittere van het zoethout versterkt het frisse van deze rosé die 5 uur inweekte aan een lage temperatuur.
De Clos de Madame is meer uitgesproken van kleur en op basis van 85% syrah, aangevuld met rolle. De smaak is fijn met impressies van bosaardbeien, zwarte bessen en frambozen, maar de structuur is doortastender en duidelijk meer complex. Om de totale complexiteit van deze wijn te proeven is het best om nog één tot twee jaar te wachten.
www.chateau-rasque.com

Château L’Aumérade


Van Château L’Aumérade in Pierrefeu-du-Var is er de Cuvée Marie-Christine waarvan de verfijnde elegantie bij velen in de smaak valt. Toch gaat mijn voorkeur uit naar de Cuvée Seigneur de Piegros 2017 Côtes de Provence Cru Classé waarvan de kleur van rozenblaadjes ruikt naar vétiver, Roomse kamille, witte peper en peer, aangevuld met een accent van jodium dat voor extra karakter zorgt.
De smeuïge en zilte smaak wordt voorzien van enkele vrolijke tonen van rode aalbessen en aardbeien die voor een ingehouden kracht en een ronde smaak zorgen, een smaak die ook fris is en behoorlijk lang. Deze cuvée is een beetje de mannelijke tegenhanger van de vorige, die meer krokant is en frisser door de indrukken van pepermunt met een vleugje kaneel.
Assemblage van 56% cinsault, 36% grenache en 8% syrah voor de Piegros ; 42% cinsault, 34% grenache en 24% syrah voor de Marie-Christine.
www.aumerade.comhttps://haacht.com

Château La Gordonne


Van Château La Gordonne in Pierrefeu-du-Var valt de Vérité du Terroir onmiddellijk in de smaak door zijn aroma’s van bloedsinaasappel die worden opgefrist door citruszeste. Maar de La Chapelle Gordonne 2017 Côtes de Provence is zowaar nog eleganter!
Met de kleur van rozenblaadjes ruikt hij naar citroen, ijzerkruid, aardbeien en abrikozen. Qua smaak is deze rosé zeer krokant, meer sukade en kumquat dan pompelmoes, waarna we naar rode bessen overgaan en vlezig geel fruit. Het geheel wordt gekruid door peper en kardemom, impressies die we over de volledige lengte detecteren.
Cinsault, grenache en syrah voor beide cuvées.
www.lagordonne.com

Château de Roquefort


Helemaal tegenovergesteld kiest Raimond de Villeneuve van Château de Roquefort in Roquefort-la-Bédoule ervoor om een rosé te maken met een uitgesproken kleur die hij Corail noemt.
Het is geen rosé uit het instapgamma, noch uit het topgamma, het is een gamma op zich ! Elk moment, elke ambiance kan hij aan, winter en zomer. Koraalachtig van kleur, bezit hij een kruidige en licht gerookte geur, een vleugje cayennepeper dat wordt verzacht door rozen in de knop, een geur die aan lokum doet denken. Vineus en krokant, bezit hij het smeuïge van gelei van rode aalbessen en het vette van amandelspijs, terwijl het geheel fris blijft. De kalkachtige bodem, de hoogte van 350 meter en de ligging naar het noorden en noordoosten zijn daar wellicht niet vreemd aan.
Assemblage van 50% carignan, 20% cinsault en grenache, 10% clairette
www.deroquefort.com
www.basin-marot.bewww.vin-lemillesime.com

Ook de coöperatie hinkt niet achterop

Cellier Saint Sidoine


In de Cellier Saint Sidoine, in Puget Ville, vertegenwoordigt rosé 92% van het volume. Het is dan ook logisch dat deze coöperatie een aantal roséwijnen voorstelt, waarvan de cuvée Elite het vlaggenschip is, althans naar mijn mening en smaak. Directeur Remi Medarian is minder strikt en kiest ervoor om over rosé te praten en deze te proeven al naargelang het moment : ‘Bij ons wordt erover rosé gepraat als over een topwijn, omdat we tal van blends kunnen maken dankzij onze elf verschillende terroirs en twaalf druivenrassen, meer op zoek kunnen gaan naar het fruitige, het minerale of het zilte, het ronde, het elegante, maar steeds met behoud van het allerbelangrijkste : het evenwicht.’
Elite 2017 Côtes de Provence
Licht zalmroze met een hint van violet, ruikend naar toetsen van jodium, pompelmoes, aardbei en witte perzik. We proeven veel smaken, breed en sappig, met een minerale fonkeling. Qua citrusvruchten domineren eerder sukade en kumquat. Op gebied van rood fruit zijn dat rode aalbessen en frambozen. Het fruitige tekent zich af als sappige arabesken in een smeuïge textuur.
Assemblage van grenache, syrah, rolle en mourvèdre, in dalende volgorde.
http://saintsidoine.com

En om in schoonheid af te sluiten  

Château Barbanau


Niet echt om te eindigen maar eerder om af te sluiten is de Et Cae-Terra van Château Barbanau in Roquefort-la-Bédoule een prima keuze. Sophie Cerciello en Didier Simonini houden ervan om deze cuvée mee te nemen op hun reizen naar Afrika, omdat deze ‘goed geflikte’ rosé standhoudt in alle omstandigheden. Maar er is ook een deel bij hen dat me doet denken aan de film Le Fabuleux Destin d’Amélie Poulain, blij om kleine zaken en op ontdekking naar een andere wereld. Zo toonde Didier me een perceel waarop de druiven van deze cuvée groeien: ‘Dit perceel hebben we op een moment geïsoleerd, want de oude grenache naast het huis geeft altijd goede resultaten. Nooit hebben ze last van de droogte op deze laag kalkpuin, terwijl ze ook dicht tegen de bron staan die we iets lager horen sijpelen.’

Et Cae-Terra 2017 Côtes de Provence
Licht zalmroze met een geur van witte bloemen en rode vruchten, maar het is vooral de smaak die betovert door de frisheid van het fruit. We vinden er abrikozen in terug, perzik met ananas en citrusvruchten die de smeuïge vlezigheid van deze wijn pittiger maken, waaronder mandarijn, kumquat en sukade, met hun zestes die voor een bitter accent zorgen dat doet watertanden. Daarna vinden we het zoete van het fruit erin terug, zonder twijfel het vlezige van de abrikozen met een speels accent van hun pitten.
Assemblage van 90% grenache en 10% syrah. Biologische wijnbouw.
www.chateau-barbanau.com
www.vins-prives.comwww.privinliege.bewww.reliva.bewww.q2c.bevinthierrymartin@gmail.com

Rosé: een andere wereld is het, boordevol raffinement, fruit en frisheid. Een universum van smeuïgheid, rondeur, charme, lichtheid, sappigheid en harmonie.
En wanneer we het over onze zintuigen hebben, vaak heeft rosé dat ongelooflijke mondgevoel dat soms tot extase kan leiden.

Marc Vanhellemont

hooffoto: ©PatriciaBrochu-CIVP

Dossiers IVV, klik hier 

Geef een reactie