Polvanera, la sorpresa del sud

02/04/2019 - Een verrassing uit Zuid-Italië, uit Puglia en bio. Nog steeds hebben we vaak het idee dat wijnen van het zuiden zwaar zijn, met veel alcohol en impressies van gekookt fruit, of ze nu uit Italië, Spanje of zelfs Frankrijk komen. En nochtans...

Cantine Polvanera bewijst ons het tegendeel. Gelegen op ongeveer 20 minuten rijden van de Valle d’Itria en de stad Matera (een deel is Unesco Werelderfgoed) is dit domein gespecialiseerd in wijnen op basis van primitivo. Een bewuste keuze van Filippo Cassano. Volgens hem heeft deze druif, die heel zeker van aan de andere kant van de Adriatische Zee komt, hier zijn favoriete bestemming gevonden op de kalkachtige ondergrond van Gioia del Colle in de provincie Bari.

Naast primitivo

Hoewel deze Cantine meester is op gebied van primitivo, worden er ook andere druivenrassen van het zuiden gecultiveerd, zoals de zeldzame minutolo.

Bianco 2017 IGT Puglia – Cantine Polvanera

Als start een witte dorstlesser die bijzonder prettig is om te drinken. Zijn aroma’s van citrusvruchten, waar citroen vermengd wordt met sukade, worden aangevuld met hints van rozen en jodium. Maar het is vooral zijn frisheid die in de smaak valt, vanaf de eerste slok. Een bijna puntige frisheid, maar goed in evenwicht gebracht door het smeuïge en ronde van de minutolo.
Deze wijn is een 100% minutolo* waarvan de druivenstokken staan aangeplant op een bodem van rode klei die bovenop een laag kalk rust. Mechanische oogst en maceratie van ¾ uur in de pers. Vinificatie in inox en opvoeding in inox tanks gedurende 3 maanden, gevolgd door nog 2 maanden flesrijping.

La Marchesana 2016 – IGT Puglia – Cantine Polvanera

Granaatrood met paars ruikt hij naar marsepein en chocolade met ganache van rood fruit, aangevuld met impressies van rook en bruine tabak. De soepele en frisse smaak bezit fijne en sappige tannines. Rond, zacht (niet zoet) en fris: een trio dat voor een zeer aangename wijn zorgt. Toegankelijk, gemakkelijk, maar ook met voldoende karakter. Een wijn die licht gekoeld een schuimwijn of witte wijn kan vervangen als aperitief en verder kan gedronken worden bij het voorgerecht. 

Primitivo 2017 – IGT Puglia – Cantine Polvanera

Granaatrood met karmozijn en geurend naar gekonfijte kersen met een blaadje salie, aardbeien gewikkeld in een vijgenblad en braambessen met zwarte olijven. De smaak is heel soepel en zorgt voor onmiddellijk drinkplezier. Fruit is de essentie, een wijn die perfect is om met een stel vrienden te drinken die onverwacht komen aanwaaien. Eens geopend is de fles zo leeg en wordt er reeds naar een tweede uitgekeken. Soepel, fruitig en fris, zacht van textuur en totaal niet zwaar. Een smakelijke wijn boordevol troeven.
Deze 100% primitivo komt van een rode kleibodem op een laag kalk. Mechanische oogst en gisting in inox tanks gedurende 7 dagen aan 25°C. Opvoeding van 6 maand in cuves plus nog 3 maanden op fles.

Primitivo 2015 – IGT Puglia – Cantine Polvanera

Granaatrood met paars en geurend naar stukgeslagen stenen, zoethout en kinabast, alvorens het fruit komt opzetten. De smaak schommelt tussen zacht en gestructureerd. Het ronde en fruitige speelt een kat-en-muisspel met het tanninerijke reliëf, zonder te weten wie de sterkste is, maar waardoor het snel duidelijk wordt dat het om een karaktervolle wijn gaat. Een wijn die goed standhoudt, vol en lang is, met in de finale specerijen zoals peper en cayennepeper die het fruit tot dan verborgen hield.
Vinificatie : hetzelfde proces als de vorige, maar op basis van oudere wijnstokken.
Tip : proef deze 3 primitivo’s licht gekoeld, niet ijskoud !

Het domein

Dit jong wijndomein ontstond in het begin van de jaren 2000 dankzij de landbouwervaring van Vincenzo, de vader van Filippo, en de studies oenologie die Filippo volgde aan de Basile Caramia-school van Locorotondo. Filippo wilde van in het begin wijnen maken van één druivenras om de authenticiteit van de autochtone variëteiten op hun terroir er zo goed mogelijk uit te halen.

De wijngaard is aangelegd in terrasvorm en met muurtjes van opeengestapelde stenen. Hij is 100 ha groot en bevindt zich op een hoogte tussen 300 en 450 m, een garantie voor koele nachten. Heel de wijngaard wordt biologisch verbouwd.
De vinificatieruimte zit ondergronds. Er werd in de kalkbodem 8 meter diep gegraven, wat een garantie is voor een lage en constante temperatuur en een uitstekende luchtvochtigheid.
Naast de IGT-wijnen stelt Filippo Cassano ook twee DOC-wijnen voor onder de noemer Primitivo DOC Gioia del Colle, die ik helaas nog niet proefde.

Waarom primitivo ?

Filippo Cassano is overdonderd door de expressie van dit druivenras op deze plek in Puglia. Hij formuleert het zo : ‘De pracht van de kleur die van intens paars naar robijnrood richting granaatrood evolueert, de pure aroma’s van rood en zwart fruit, de nuances van aromatische kruiden en specerijen, de krachtige smaak die elegant is dankzij de zachte tannines, fris en mineraal. Het zijn allemaal karakteristieken waardoor de Primitivo van Gioia del Colle een verrassend lange levensduur kent.’
De frisheid, het fruit en de elegantie van zijn primitivo’s kunnen we alvast niet ontkennen. Het doet ons anders denken over primitivo, een druivenras dat jammer genoeg bij veel wijnbouwers vaak voor wijnen zorgt die te krachtig zijn, te veel alcohol bezitten en waarin we te weinig frisheid proeven. Maar gelukkig zijn er uitzonderingen.

www.cantinepolvanera.it
Le Wine

* Minutolo is een specifieke druif van de vallei van Itria die bijna volledig verdwenen was. Rond 2000 redde oenoloog Lino Carparelli, samen met nog een paar collega’s, deze druif van het uitsterven. Erkend als een interessante druif werd minutolo opnieuw opgenomen in de catalogus van Italiaanse druivenrassen. Lange tijd werd gedacht dat deze druif gelinkt was aan de fiano. Hij werd zelfs fiano della Valle d’Itria of fiano aromatico genoemd, omwille van zijn muskaatachtige aroma’s. DNA-onderzoek wees echter uit dat hij niet verwant was aan fiano, maar aan de families van de muscat blanc en muscat d’alexandrie.

Marc Vanhellemont

Voor andere artikels van ‘Op reis met IVV’, klik hier

Geef een reactie