Pascal Guilbaud:  waar het hart van vol is, loopt de mond van over.

14/01/2019 - “La qualité du Muscadet atteignait déjà au degré qui permet une discrimination des crus. Les meilleurs étaient alors Vallet, Mouzillon et Monnières ,… ”
Roger Dion, Histoire de la vigne et du vin en France. 1959

Het voelde vrij onbestemd en onwezenlijk aan. Die ochtend waren we nog op bezoek in Tracy sur Loire – het frisse gebied van de nog begrensde middenloop van de Loire.  En nu  ,op deze  warme vochtige zomeravond , streken we neer in ons verblijf Don Quichotte in Vallet: een dorp te midden van een eindeloos groen en zacht golvend landschap.  Het is het thuisland van de Muscadet , ten zuiden van Nantes, tussen Sèvre en Maine. En beseffen dat ergens aan de einder de brede monding ligt van diezelfde wilde stroom die de Loire is.

Een quasi onwezenlijke ontvangst

Onze gastheer Pascal Guilbaud pikte ons op  – met een haast Duitse pünktlichkeit –  voor een diner in Clisson. Zijn zonnige ontspannen verschijning verjoeg meteen die wazige onbestemdheid. Het voorbijglijdende landschap kreeg een gezicht en bekende namen :  Vallet,  Gorges , Mouzillon . Natuurlijk Mouzillon want het is Pascals terroir. En dan Clisson; de vage Muscadetregio kreeg plots en onverwacht  een idyllische silhouette in de gedaante van het Restaurant de la Vallée aan de oevers van de Sèvre met uitzicht op het Kasteel van Clisson en de Eglise Notre Dame met zijn romaanse booggewelven.

Een verfijnd man

Pascals overlopende  mondigheid – zich vertakkend in geschiedenis en geschiedenissen – werkte verfrissend ,begeesterend en deed verlangen naar nog….  Hij leek wel een Italiaanse discipel van Da Vinci . Zijn affiniteit voor humanisme en renaissance  geeft het familiale devies ‘ernst en traditie’  een gulle en zonovergoten gloed. Pascal houdt van de gesofisticeerdheid van de eenvoud en het detail en van de wijsheid  der paradoxen. Om het met de woorden van Giuseppe Lampedusa – schrijver van  De Tijgerkat  – te zeggen « Se vogliamo che tutto rimanga come è, bisogna che tutto cambi. » Als we willen dat alles blijft zoals het is, dan moet het allemaal veranderen.

Het erfgoed

 Pascal vertegenwoordigt de derde generatie. In 1927 startten zijn grootoom en grootvader, de gebroeders Edouard en Marcel , Guilbaud frères. De grootoom  – gedwongen  door het noodlot want gekwetst door een obus in WOI –  werd het hoofd en Pascals grootvader vormde  associatief de benen van het bedrijf. Uiteindelijk  nam Pascals vader  – nu een vitale negentiger –  de zaak over en bouwde met de nodige passie, ernst en respect voor traditie  de  zaak  uit tot een wijnhuis van vertrouwen dat nu – met zin voor en visie op zaken – drie activiteiten verenigt: wijnbouw, wijnhandel en wijndistributie.

De vormingsjaren

Pascal  studeerde niet zomaar handelswetenschappen. Maar alles wat de kern van het wijnbouwen zelf aangaat leerde hij uit ervaring en door gedreven vragen stellen. Voor ons zat duidelijk een open leergierige en geconcentreerde geest.  Wijn leren degusteren opende de zin voor het bijzondere, het singuliere. Pascal houdt niet van uniformiteit, laat staan opgelegde eenvormigheid. Alweer geen toeval dat hij – tussen het met mondjesmaat genieten door  – de humanist  Etienne de La Boétie citeert. Niet alleen het eindresultaat telt, de weg er naar toe is veel belangrijker. Als het ook maar enigszins kon sloeg Pascal geen oogst over. Levendig enthousiast alsof het gisteren was, vertelde hij ons hoe hij als achttienjarige op 30 augustus 1976 terugkeerde van England en de dag daarop mee hielp oogsten. Op 31 augustus al oogsten is bovendien uitzonderlijk vroeg.  Maar doorheen de ervaring van het oogsten, telt ook de ‘grondige’ ervaring in de wijngaard zelf.

De familie

Pascal weet  duidelijk hoofd en benen te harmoniëren en dat is heel handig  in zo’n versatiel beroep als het zijne. Pascal leerde zijn echtgenote – naar het ons voorkomt  een stille steunende kracht – kennen tijdens zijn militaire dienst in de Haute Savoie. Samen hebben ze twee dochters . Hun toekomst ligt nog open….afwachten hoe en waar die uitmondt. Ook zijn moeder met haar achtentachtig jaar draagt voelbaar bij tot de zonnig vitale uitstraling van Guilbaud frères.  1983 was Pascals eerste zelfstandige jaargang: een memorabel jaar voor een jonge man die zich moet en wil bewijzen in alle ernst en met eigenzinnig respect voor traditie.

Het domein

Nu 34 jaar verder verbouwt Pascal 70 ha in de Pays Nantais  en heeft hij nog eens 60 ha in exploitatie in de regio’s  Anjou – Saumur, Touraine en het Centrum resulterend in een breed gamma aan IGP wijnen. In de  Muscadet – zijn oogappel – cultiveert hij vier domeinen: le Clos du Pont, Château de la Pingossière, Domaine de la Moutonnière en Clos de Beauregard. Hier krijgt  Pascals  passie gestalte :Niet alleen Mouzillon verheffen tot een cru maar nog verder doorgedreven de interactie tussen de Muscadet en de eigenheid van verschillende percelen tot uiting laten komen en dus recht doen aan die complexiteit waarvoor elk etiket te klein is.

Het wijnbedrijf

De wijngaarden liggen op het zuidelijke gedeelte van het Armoricaans massief met zijn heel eigen ondergrond uit het primaire tijdperk. Qua terroir bijzonder, tenminste voor bijzondere wijnboeren. Niet te verwonderen dat Pascal met het embleem van Bretagne – de Bretoense Hermelijn – zijn Bretoense aanhankelijkheid gestalte gaf in de al even emblematische cuvée Le Soleil Nantais.  Toch veelzeggend dat de centrale zetel van de zaak gevestigd is op de gelijknamige plek in Clisson. Ernst en traditie vervoegen zich perfect met dat Bretoense devies: “plutôt la mort que la souillure” ( liever dood dan zich te besmeuren).Pascal gaat voor zuivere wijnen en voor zuivere relaties met zijn cliënteel en dat vereist ragfijne intensieve zorgvuldigheid. Die vind je gesymboliseerd in de goudkleurige fijndradige  en handmatig aangebrachte aankleding van zijn vaders lievelingscuvée.

De degustatie

De dag daarop – een frisse voormiddag – degusteren we met Pascal rustig geconcentreerd de vijf  die hem zo nauw aan het hart liggen. De waarheid zit hem in de wijn – In Vino Veritas – en jawel waar het hart van vol is loopt de mond van over: we proefden de ware toedracht van Pascal Guilbaud.

In de geest van de traditie…

Het is logisch en vanzelfsprekend om een voorkeur te hebben voor de emblematische cuvée van het domein,  le Soleil Nantais  die herinnert aan de verbondenheid met het terroir en de familie. Pascals vader ontwierp haar aankleding. « Het is een ‘verbindende’ wijn die al onze terroirs verzamelt en ons kunnen toont, onze wijze van samenvoegen. Wij zoeken naar evenwicht en frisheid, ik hou van wijnen die recht, droog en puur zijn » vertelt Pascal. Het ‘netje’ werd geconcipieerd op een ogenblik dat er nog geen lijmmachine bestond voor een etiket in de vorm van de Bretoense Hermelijn. De koperen draad houdt het etiket vast en het vraagt volledig handenarbeid door een dame die zo’n 600 flessen per dag zo aankleedt. Deze aankleding geniet geen algehele bijval, men kan ze kitch vinden, maar als men haar eenmaal gezien heeft dan vergeet men ze nooit meer. Het belangrijkste is echter wel wat in de fles zit !

Le Soleil Nantais 2016 – Muscadet Sèvre et Maine – Guibauld Frères

 Stralend transparant als bij een zonnige dageraad, toont hij zicht eerst discreet en weinig geneigd om ons veel te vertellen; een moment van observatie tussen neus en wijn. Vervolgens ontsnappen enkele geuren en krijgen we een schijfje appel en een stukje peer. Hij ontvangt ons, maar blijft fris als een zeewindje, timide als hij is? Een glimlach, een reflectie, enkele vragen en daar is hij in alle zelfzekerheid. De silex geeft gensters en doet de tot dan ingehouden atmosfeer ontvlammen. De jodium kruidt de heemst, een tikkeltje anijs mengt zich met het fruit en een toets gember onderlijnt de gekonfijte citroen. Eenmaal in de mond, houdt niets hem nog tegen. Hij wil alles geven met het enthousiasme van voorbeeldig kind maar met het behoud van een zekere reserve en matiging ; dat is licht verwarrend. Fraîcheur en vettigheid, densiteit en vloeibaarheid, minerale onderbouw  en luchtig karakter, dragen elk bij tot een evenwichtige en harmonieuze constructie. De vlijmscherpe mineraliteit nog geaccentueerd door de levendigheid van het fruit dat citrusvruchten verbindt met kruisbessen,  is een bewijs voor zijn levendigheid van geest. Amandelen verzachten het licht zurige en werken als een balsem op de kristallijne scherpte want finaal krijgen we opnieuw veel fruit.

Wat een elegantie, luchtigheid en kristallijn – quasi transparant – geworden mineraliteit.  En telkens opnieuw worden de papillen  in opeenvolgende golven zacht beroerd. Een lichte bitterheid maakt de structuur wat losser en verleent een zekere lichtheid die goed verknoopt  is met de aardsheid door een frisse mazigheid  van groene citroen.

Vinificatie

De Melon de bourgogne staat op percelen in de gemeentes  Mouzillon, Vallet en Le Pallet. Die zijn gekozen uit de beste plaatsen uit de appellatie Sèvre et Maine in functie van hun typiciteit en de karakteriële eigenheden die ze aan de wijn geven.

Een ondergrond van schiste uit het primaire tijdperk met hier en daar aangevuld met nog wat gneiss en gabbro. De oogst wordt 2u na de pluk  geperst, gevolgd door een koude débourbage van 24u. De fermentatie gebeurt in ondergrondse  betonnen  vaten en inox vaten op ongeveer 16°C. Er is geen malolactische vergisting. Hij heeft 12° alc. en  een aciditeit van 4,3 g/L en 25 mg/L de SO2.

www.guilbaud-muscadet.com
www.wijnendeclerck.bewww.generalstores.be

Johan De Groef en Marc Vanhellemont

Voor meer “Wijnkarakters”, klik hier

Geef een reactie