Oremus, de renaissance van droge furmint

Domein Oremus bevindt zich in Hongarije, in de streek van het Tokajgebergte, en maakt deel uit van de groep Vega Sicilia, die we echter niet in Italië terugvinden, zoals zijn naam doet vermoeden, maar in Spanje. Een knap staaltje van Europese integratie, maar vooral een prachtig voorbeeld van de (weder)geboorte van grote witte wijnen in deze historische regio van de Tokaj Aszú, de legendarische zoete wijnen.

De stad Tokaj ligt aan de oever van de Bodrog, een rivier aan de voet van de laatste uitlopers van het Zempléngebergte in het noordoosten van Hongarije en nabij de grens van de republiek Oekraïne. Het wijnbouwgebied telt ongeveer 5000 hectare. De streek Tokaj-Hegyalja (gouden bergketen van Tokaj) werd in 2002 door UNESCO uitgeroepen als Werelderfgoed.

Tokaj Oremus

In 1993, slechts drie jaar na de val van het Sovjetregime en de verdwijning van het communisme in Hongarije, richtte de familie Alvarez, sedert 1982 eigenaars van Vega Sicilia in Ribera del Duero, Tokaj-Oremus Viñedos y Bodegas op. De activiteiten van dit domein zijn gecentraliseerd in Tolcsva waar (gekoppeld aan een bestaand ondergronds labyrint van kelders uit de 13e eeuw) in 1999 een moderne vinificatieruimte werd gebouwd. De wijngaarden strekken zich uit over 115 ha en liggen verdeeld over diverse prestigieuze wijngebieden (crus) zoals de drie heuvels van Mandolás, Kútpatka en Losce. Bijna de helft van de wijngaarden van dit domein staan aangeplant met furmint, die gebruikt wordt voor de droge witte Mandolás en voor de diverse zoete wijnen. De wijnstokken staan aan de voet van het Zemplénmassief aangeplant, beschermd tegen de noordenwind en ideaal gelegen om in de herfst verder te rijpen onder invloed van botrytis. Andere druivenrassen die aangeplant staan zijn hárslevelű (blad van de lindeboom), die voor zoetheid zorgt en fijne florale tonen, terwijl de sárga muskotály (gele muskaat) voor enkele karakteristieke aroma’s zorgt in de Late Harvest van Oremus. Het druivenras zéta zorgt op zijn beurt voor meer kracht en pit in de wijnen. Van de bodems bestaat 2/3 uit klei met vulkanische gesteenten zoals rhyoliet en andesiet, 1/3 van de bodems bevat meer löss.

De wijnen

Heel recent kwam de oenoloog van dit domein, András Bacsó, naar België. Dit op verzoek van La Buena Vida die de wijnen van Oremus voor ons land in exclusiviteit verdelen. András is oorspronkelijk van de regio Tokaj en stelde door middel van een proeverij van een tiental wijnen het werk voor dat hier sinds 1993 verricht wordt, stuk voor stuk wijnen die afkomstig zijn van de wijngaarden die sedert 10 jaar voor 1/3 biolgisch verbouwd worden. Van in het begin werd hier een enorm werk verricht in de wijngaarden: tal van heraanplantingen met een klonale selectie van kleine trossen die niet te compact zijn zodat er gemakkelijker lucht tussen de bessen kan, selectie van percelen, verlaging van de opbrengst door drastisch snoeien om uit te komen op zo’n 5000 kg/ha of ongeveer 35 hl/ha. De moderne vinificatieruimte die gebouwd werd in 1999 zorgt op zijn beurt voor verbeterde technieken op gebied van de gisting en opvoeding van de wijnen, met een intelligent gebruik van bâtonnages. Deze evolutie ging gepaard met de start van Hongarije op de internationale (wijn)markt, wat een serieuze invraagstelling teweegbracht van de regio en het werk dat er vroeger verricht werd. Oremus wil elegante en fijne wijnen maken, zonder zijn afkomst te verloochenen en het terroir van Tokaj, zowel wat de traditionele zoete wijnen als de moderne droge witte wijnen betreft.

Oremus Mandolas Tokaj Dry

De naam van deze wijn refereert naar de historische benaming van de percelen waarvan hij afkomstig is : Mandolás. Deze heuvel staat volledig aangeplant met furmint, het meest nobele druivenras van de streek. De gemiddelde leeftijd van de druivenstokken voor deze wijn situeert zich tussen 12 en 15 jaar. Het hoger gelegen deel van deze helling is meer geschikt voor de productie van droge witte wijnen, omdat de druiventrossen meer lucht doorlaten. Het lager gelegen deel is een stuk vochtiger, wat de verspreiding van botrytis in de hand werkt. In de weken voorafgaand aan de oogst wordt de rijpheid van de druiven systematisch gecontroleerd. De rijpe druiven, gezond en mooi goudgeel van kleur, worden geoogst met een potentieel rond 12,5° tot 13° alcohol. Zodoende wordt er na een lange en zachte persing een zeer volle most bekomen. De gisting gaat door in nieuwe houten vaten en duurt 8 tot 12 dagen. Deze droge wijn wordt daarna voor 10 maanden opgevoed in kleine vaten van 136 liter, typisch voor de streek, en krijgt een afgemeten bâtonnage. Omdat furmint laat rijp is zijn warme wijnjaren ideaal voor de rijping van de druif en voor het evenwicht van de wijnen, omdat een droge herfst, wat vaak het geval is in deze streek, toelaat de oogst van deze druif uit te stellen, een druivenras dat van nature veel zuren bevat.

Wijnjaar 2016

De wijn zit gebouwd rond zuren die samen met het fijne en het minerale voor een opmerkelijke energie zorgen. In het midden smaakt de wijn vol en ietwat rond, afkomstig van de bâtonnage tijdens de opvoeding. De aroma’s van citrusvruchten, amandelen, gedroogde kruiden en wit fruit dragen bij tot de aromatische complexiteit van deze enorm pure en persistente wijn.

Wijnjaar 2015

Pompelmoes, mango, gedroogde kruiden, tot zover de aromatische expressie. Maar opvallend aan deze wijn is zijn spanning, die doet denken aan sommige chabliswijnen door het intense van de zuren en de minerale indrukken.

Wijnjaar 2013

De structuur van deze wijn is vergelijkbaar met de twee vorige, opnieuw met een intense minerale frisheid. Maar na 4 jaar krijgen we ook te maken met een honingachtige kant die heel licht deze nog steeds heel pure wijn wat ronder maakt.

Wijnjaar 2010

Dit is een mooie getuige van het bewaarpotentieel van deze wijnen. Ook al blijft de wijn strak en rechtlijnig in de aanzet, na 7 jaar komt er een honingachtige rondheid tevoorschijn in het middenrif. De geur valt op door zijn intense minerale indrukken, terwijl de finale goed standhoudt.

Door deze mini-verticale kon ik tegelijk de enorme evolutie meten die pakweg in de afgelopen 15 jaar plaatsvond. Deze droge furmintwijnen hebben dan ook niets te maken met de wijnen die ik in enkele regionale domeinen in het begin van de jaren 2000 proefde. We zitten hier ver verwijderd van de schriele, magere en groene droge witte wijnen, te wijten aan een sputterende techniek die destijds schering en inslag was voor de droge tokajwijnen.

Oremus Late Harvest 2015

De Late Harvest is een soort van categorie tussen de droge wijnen en de Aszú en kunnen gemakkelijker als aperitief worden gedronken, dit in tegenstelling tot de Aszú-wijnen die daarvoor veel te rijk zijn. Deze wijnen zijn een blend van meerdere druivenrassen: furmint uiteraard (ongeveer 50%), maar ook hárslevelű, sárga muskotály en zéta. De druiven worden selectief geoogst, deels ingedroogde druiven en deels met botrytis aangetaste, om een most te bereiken met 18° tot 19° potentieel. Wanneer de gisting van de wijn stopt bij 12° alcohol, bezit hij dus ongeveer 100 gram restsuiker. En ondanks dat alles bezit hij een schitterende frisse smaak van citrusvruchten, fluwelig van textuur en met een elegant profiel.

Oremus Aszú

Met dit type van wijn gaan we terug in de tijd, want reeds in de 17e eeuw werd deze wijn door de Franse koning Lodewijk XIV, alias de Zonnekoning, uitgeroepen tot ‘wijn van de koningen, koning van de wijnen’. Mythe of werkelijkheid, door zijn productiemethode bezit deze wijn een heel bijzonder karakter. Dankzij het gunstig klimaat voor edelrot, dat zich meestal ontwikkelt tijdens de maanden oktober en november, worden de gedroogde druiven in manden van 20 tot 25 liter gedaan, de fameuze puttonyos. Deze geoogste druiven zorgen in de manden voor een compacte pasta, heel zoet, aszú genaamd. Deze term refereert in het Hongaars naar iets dat mooi verouderd is, zoals het gezicht van een oude dame. Het risico dat genomen wordt terwijl er gewacht wordt op de ontwikkeling van botrytis zorgt uiteindelijk voor een potentieel van 30° tot 33°, hetzij 10 graden meer dan in Sauternes bijvoorbeeld. De hoeveelheid van met edelrot geoogste druiven varieert uiteraard al naargelang het wijnjaar, van 100 tot 500 kilogram gedroogde druiven per hectare. Deze pasta wordt in een klein vat met droge witte wijn gedaan van ongeveer 130 liter. De wijn wordt zoeter al naargelang het aantal manden (puttonyos) dat er bij de witte wijn wordt gedaan. Zo is de 3 puttonyos het equivalent van 3 manden aszú vermengd met de witte wijn in het klein vat van 130 liter. En hoe meer puttonyos er worden gebruikt, hoe zoeter de wijn. Er wordt tot 6 puttonyos gegaan, heel soms 7. Boven dat aantal hebben we te maken met de Aszú Eszencia.

Aszú 3 puttonyos 2011 (blend van dezelfde 4 druivenrassen)

De kleur is middelmatig goudgeel, mooi complex van geur : zeste van sinaasappel en citroen, abrikozenconfituur, ananas en een discrete toets van champignons. De smaak is smeuïg maar niet overdreven. Het zoete wordt in evenwicht gebracht door de zuren en het minerale, het type bewaarwijn dat zijn fonkeling behoudt tot en met de finale, zonder zwaar te zijn. Een soort van moderne versie van een historische wijn.

Aszú 5 puttonyos 2008

In vergelijking met de vorige gaat de kleur meer richting goud. De geur doet denken aan rozijnen, gekonfijte sinaasappelen, vijgen, honing en tropische vruchten. Deze wijn koppelt een hoge totale zuurgraad van quasi 12 gram per liter aan ongeveer 160 gram restsuiker per liter. Zijn kracht wordt getemperd door een verblijf van 30 maanden in eikenhouten vaten. Het smaakprofiel is nog gesloten, zelfs na een aantal jaren op fles. Een wijn met de precisie van een laser en een minerale afdronk.

Eszencia 2007

Hier hebben we te maken met een heel extreme wijn, de meest verregaande expressie van botrytis die een wijnjaar nodig heeft dat uitermate gunstig is voor edelrot. Voor deze wijn wordt het sap opgevangen dat uit de met edelrot aangetaste bessen loopt, zonder ze te persen. Vervolgens gist dit sap heel traag gedurende twee jaar in glazen mandflessen, alvorens de wijn nog twee jaar extra in houten vaten van 70 liter verblijft. Deze essentie van botrytis bevat meer dan 500 gram restsuiker per liter en slechts 3° alcohol! Zijn zuren die aan bloedsinaasappel doen denken en zijn vluchtigheid ondersteunen op een heel bijzondere en prachtige manier de smeuïgheid en het rijke van de wijn, waar ook de energie niet van gemaskeerd wordt.

www.vega-sicilia.com/fr/presentation/caves/5/tokaj-oremus
www.labuenavida.be

Bernard Arnould

 Voor meer “Portret”, klik hier

Geef een reactie