Daumas Gassac in wit: een verticale van puur geluk

16/04/2018 - ‘Een ufo, maar dan op wijngebied’, dat waren de woorden van onze vriend Marc Vanhellemont, vorige zomer na een bezoek aan Mas de Daumas Gassac. Een proeverij van hun witte topwijn uit 23 wijnjaren, anders dan anders, bevestigden zijn woorden.

Nog een citaat van onze collega: ‘Ik kan me niet voorstellen Daumas Gassac te proeven als een witte wijn van de Languedoc. Het is een kwestie van typologie. Het is een terroirwijn, heel karakteristiek voor het kalkachtige plateau met garrigue, specerijen en kruiden, maar die in een vrij vreemde structuur gegoten zit, zeker in vergelijking met wat we normaal hier in het zuiden tegenkomen.’

Onlangs werd ik uitgenodigd voor een verticale van 23 witte wijnen van de reeds 32 geproduceerde wijnjaren – van sommige wijnjaren waren helaas geen flessen meer.

De laatste degustatie in hetzelfde genre, maar dan in rood, vond plaats in 2014. Maar deze proeverij stond dus in het teken van wit, een kwestie van aan te tonen tot wat het terroir van Aniane, met zijn witte kalksteen uit het Lutetiaan, in staat is.

De diverse druivenrassen waarvan dit domein gebruikmaakt zijn uitermate belangrijk voor deze witte wijn. Het voordeel van geen appellation op te eisen is dat er met een maximaal aantal variëteiten kan gewerkt worden, en van diverse origines. En Daumas Gassac trekt daar dan ook het voordeel van uit: voor deze cuvée worden maar liefst tot 23 verschillende druivenrassen gebruikt! Hoofdrolspelers zijn viognier, petit manseng, chardonnay en chenin, maar we vinden er ook heel onverwachte variëteiten in terug, zoals petite arvine, sercial, falanghina … Interessant om weten is dat de blend elk jaar anders kan zijn, terwijl het aantal druivenrassen in de beginjaren opmerkelijk lager zat.

Een familiegeschiedenis

Aan de zijde van hun moeder Véronique, namen Samuel, Roman, Basile en Gaël Guibert beetje bij beetje het stokje over van hun vader Aimé, die in 2016 overleed.
Sedert het begin van de jaren 2000 besliste de jonge generatie mee over de vinificaties. De geschiedenis van dit domein, die zijn 40e oogst achter de rug heeft, speelde zich overigens daarvoor ook altijd al af in familieverband.

De verkoop ‘en primeur’, die een groot succes kent, deed de verkoop boosten. Maar dit succes ging (en gaat) ook gepaard met een zekere verplichting om topwijnen te produceren, waarnaast de familie Guibert steeds op zoek is. Er mogen dan kuddes grazende schapen op sommige percelen staan, wat een heel idyllisch tafereel is, Daumas Gassac rust niet op zijn lauweren.

Emotie

Het woord dat deze proeverij samenvat is emotie.
De emotie van deze bijzondere wijnen te proeven. Stuk voor stuk zijn het wijnen die heel sterk gelinkt zijn aan de persoonlijkheid van één man, Aimé Guibert, die besloot om helemaal anders te werken dan de anderen, en zich liet leiden door zijn zintuigen. Een flink deel van de witte druivenrassen die op dit domein staan aangeplant, zijn er gekomen omdat Aimé er tijdens het reizen toevallig een zwak voor had.

De emotie ook van een reis in de tijd te maken; ik proef niet elke dag wijnen van dertig jaar oud.
Eveneens de emotie van veel goede wijnen te proeven, te meer in de reeks van de meest oude.
En tot slot de emotie van een moment met de kinderen van Aimé te delen, ter plaatse, samen met een aantal internationale wijnproevers.

Unanimiteit … en diversificatie  

Voor één keer wil het ook hebben over de smaak van andere proevers.
Eens de degustatie afgelopen, vroegen de gastheren wat we ervan vonden en vroegen ze ons onze vijf favoriete wijnen aan te duiden.
Wat frappant was, was de diversificatie en het aantal geciteerde wijnjaren. Sommige wijnen behaalden heel veel stemmen, zoals die van 2000 (die ook voor mij een van de beste van de degustatie was). Maar tal van proevers verkozen wijnen van wijnjaren die ik persoonlijk wat minder vond. Maar bij het horen van hun verdediging omtrent die bepaalde wijnen, kreeg ik niettemin vaak zin om me bij hun standpunt aan te sluiten. Want deze witte wijnen zijn zo bijzonder, de samenstellingen vaak zo complex, dat we er altijd wel iets in kunnen vinden dat ons aantrekt, dat ons verrast of dat ons tegenstaat, bij om het even welke proever.

Persoonlijk deelde ik de wijnen op in twee categorieën: vóór en na 2009. Dit wijnjaar (waarvan  ik de wijn heerlijk vond) betekende voor mij de splitsing tussen de wijnen met vooral jonge aroma’s, heel floraal met veel peer en citrus, en die met een meer geëvolueerd karakter met toetsen van kweepeer, zelfs gebrand en een bescheiden oxidatie.
Sommige van mijn collega’s voegden nog een derde categorie toe : droge rancio’s.

En waarom niet ? Want met deze wijnen reisden we van Bourgogne (chardonnay) naar de Roussillon (rancio) met een stop in de Rhône (viognier), steeds met de garrigue van Aniane en zijn kruiden op de achtergrond.
Een onderwerp dat zeker moet aangehaald worden zijn de restsuikers. In sommige jonge wijnen van warme wijnjaren waren die heel opvallend; in de wijn van 2015 bijvoorbeeld hadden we te maken met meer dan 12 gram. Al naargelang de context kunnen we dat veel vinden; dat was zo tijdens de degustatie, maar helemaal niet aan tafel.

Het was duidelijk dat deze suikers erg goed versmolten waren al naargelang de leeftijd van de wijnen, dus denk ik niet dat dit koste wat kost moet vermeden worden. Niet meer dan het hout. Van in de jaren 2000 werd dat bijna volledig achterwege gelaten, begrijpelijk wanneer ze de specifieke aroma’s van jonge wijnen willen behouden. Bovendien zijn de witte wijnen van Daumas Gassac van nature vrij tanninerijk. Maar in de wijnen van oude jaargangen, die dus op hout gelagerd werden, nam ik een rijkdom waar, een complexiteit, waarvan ik het bijna betreurde om dat niet meer te proeven.

Drie voorbeelden

Om dit artikel niet verder onnodig uit te breiden, koos ik ervoor om slechts drie wijnen aan te halen, elk in een andere stijl.

Eerst is er de wijn van 2013

Mmijn favoriet van de jonge wijnjaren, omdat hij voor mij reeds dat magische moment heeft bereikt en we hem kunnen drinken zonder ons af te vragen of we een fout op gebied van casting hebben gemaakt. Peer, witte bloemen, kamille, specerijen, met nog dat jeugdige speelse en heel veel karakter. 16,5/20

Vervolgens is er de wijn van 2000.

Met deze wijn gaan we richting amber. Geur van gedroogde vruchten, rijpe abrikozen en krenten, gebrande tonen, bijna Banyulsachtig met mooie oxidatieve toetsen, aangevuld met honing, tabak en zachte karamel. Grandioos, rijk met impressies van confituur en rum, heel mineraal. 17/20 (in dezelfde categorie, of toch bijna, plaats ik de wijn van 2009, misschien iets scherper van smaak, maar wat hem erg goed staat!)

En de wijn van 1995.

In een meer geëvolueerde stijl, maar niet vermoeid, is er tot slot de wijn van 1995: karamel, ahornsiroop, gedroogde vruchten, vruchtenschillen, kinabast, en dan die enorme volheid! In diezelfde categorie van goed bewaarde wijnen plaats ik die van 1993 en 1996, met voor deze laatste wijn de restsuikers die iets geprononceerder zijn. 16/20

Samengevat

Ik proefde heel veel samenhang, ondanks de jaren, met een manifeste complexiteit die te wijten is aan de diversiteit van de druivenrassen maar ook aan de verschillende stadia van rijpheid.

Er zijn twee benaderingen : bij de wijnen die grosso modo jonger zijn dan tien jaar is er het plezier van de contrasten: het florale en de citrustonen, het zilte en het bitter, de suikers en de zuren.

Vervolgens, geholpen door de leeftijd zijn de wijnen meer versmolten, min of meer droog, maar vaak verbluffend complex, oxidatief maar niet geoxideerd.

Er zijn ook de suikers die mooi geïntegreerd zijn, met een vetje en een fijn bitter die de vrij lage pH-waarden mooi compenseren.

We hebben te maken met een energie en een dynamisme op alle niveaus, in alle wijnjaren, maar met meer comfort al naargelang de leeftijd. Afspraak binnen enkele jaren voor hun rode wijnen?

www.daumas-gassac.com
www.belgiumwinewatchers.com  – www.chai-bar.be –  Rob – https://lucullus.ch  – www.wengler.lu

Hervé Lalau

Voor meer “Portret”, klik hier

Geef een reactie