Côtes du Rhône en het wijnlandschap, aflevering 2

05/09/2016 - De hellingen liggen ietwat in elkaars verlengde, maar zijn op sommige plaatsen zeer steil, wijngaarden die vaak volledig zuidelijk georiënteerd zijn en het noorden van de wijnstreek bepalen. De andere liggen versnipperd tussen bossen en bosschages, waardoor de wijnstokken van schaduw en contrast genieten.

Open wijngaarden en wijngaarden tussen het bos

Landschappen van de Côtes du Rhône in 8 afleveringen: inleiding

Côtes du Rhône en het wijnlandschap, aflevering 1

 

Wanneer het eerste wijnlandschap open is en met opmerkelijk steile hellingen, oogt het andere eerder discreet. Hermitage en Crozes-Hermitage, Saint-Joseph, Cornas en Saint-Péray zorgen voor prestige in het eerste landschap. Massif d’Uchaux, Rochegude en Côtes du Rhône zorgen op hun beurt voor frisheid en smakelijkheid in het tweede.

Gesculpteerd

Saint Peray /Deze open wijngaarden geven de indruk dat ze met de snoeischaar getrimd zijn, een door de mens gebeeldhouwd landschap in de graniet. Wie van wijngaarden houdt, ziet ze overal rondom zich heen. Een decor met een achtergrond van lichtgrijs, bruin of beige, fluwelig groen in de lente en op het einde van de zomer of met zwarte stippen in de winter. Het panorama verandert al naargelang de tijd, de seizoenen, het klimaat en het werk in de wijngaard. Alles lijkt steeds anders te zijn, nochtans verandert er niet écht iets, net zoals de Rhône die hetzelfde blijft maar door haar weerspiegeling het spektakel alleen maar versterkt.

Structuur van het landschap

Gekneld tussen de hellingen en de stroom, hebben de dorpen niet zoveel belang. Enkel Tournon en Tain l’Hermitage profiteerden van het slingerende landschap om zich verder te ontwikkelen. Deze twee kleine dorpen bieden trouwens een prachtig uitzicht op het wijnlandschap, zowel links als rechts van de oever. De structuur van het landschap start heel geleidelijk tot op een hoogte van 150 meter. Daarna worden de hellingen een pak steiler, wat duidelijk zichtbaar is. Aan de voet van de hellingen zien we weinig structurele aanpassingen. Maar hoe hoger we gaan, hoe meer barrières en stenen muurtjes we zien, tot wanneer ze zodanig dicht op elkaar staan dat sommige plekken bijna zwart worden. Wijngaardstaken zijn heer en meester en zorgen ervoor dat de wijnranken streng worden begeleid en ondersteund. Enkele rechte rijwegen en slingerende paden boren zich een weg doorheen dit  rotsgesteente en bieden aan elke bocht een schitterend panorama op het landschap.

Geklasseerd

De Coteaux de l’Hermitage en zijn opmerkelijk landschap werden sedert 5 juni 2013 volgens de Code de l’Evironnement geklasseerd, een soort van milieurecht, onder het criterium ‘pittoresk en historisch’ binnen diverse sites van het departement Drôme. De 160 geklasseerde hectare bevinden zich in de gemeenten Tain, Crozes en Lamage. Het weidse uitzicht vanaf de mythische kapel van Hermitage is fantastisch en omarmt bijna alle crus.

Vanop een muurtje, glas in de hand

Wat kiezen? De kwaliteit van de wijnen hoeft geen betoog meer. Dus waarom geen Saint-Jo… in rood en in wit. De appellatie strekt zich uit over bijna 80 kilometer granietrijke terroirs, met daarnaast ook de kalkrijke heuvel van Les Royes in Châteaubourg van Domaine Courbis bedekt met syrah voor de rode wijnen en met marsanne en roussanne voor de witte.
In het midden van deze smalle wijnstreek, in Mauves, komen we Domaine Coursodon tegen die een mooi gamma presenteren met daarin de cuvée Le Paradis Saint Pierre, in wit en in rood.

Photo%2013%20Paradis%20St%20Pierre%20Blanc 1De witte versie van 2014 oogt licht groengeel. De geur is fruitig en doet denken aan vruchtvlees van appel, witte perzik, sterfruit en lychee, afgewerkt met een gebrand accent. De smeuïgheid is frappant, paradijselijk rijk! Heel veel fruit in de smaak, geaccentueerd met een citroenachtige frisheid vermengd met specerijen en aangevuld met enkele accenten van frangipane en pistache. Een wijn met een duidelijke minerale structuur.
Vinificatie : assemblage van 95% marsanne en 5% roussanne met een aanplantingsdichtheid van 7500 stokken/ha. Manuele oogst van goed rijpe druiven. Alcoholvergisting op vat en malolactaatgisting. Opvoeding in barriques in contact met de fijne droesem.

Photo%2016%20Paradis%20St%20Pierre%20rouge 1De rode versie van Le Paradis Saint Pierre 2013, met z’n diepe paarse kleur, geurt naar frambozen, zwarte bessen, viooltjes, lelies en iris, helemaal volgens de traditie van een noordelijke syrah. Specerijen, zoethout en tijm completeren het boeket. De sierlijke en soepele smaak, met fijne tannines, laat florale en fruitige tonen vrij die ons helemaal overstag doen gaan. Een syrah waarvoor we niet anders kunnen dan … bezwijken.
Vinificatie : afkomstig van de oudste wijnstokken syrah, aangeplant met een dichtheid van 8500 stokken/ha en volledig naar het zuiden gericht. Manuele oogst en ontstelen van de druiven. Vergisting in open tanks gedurende 25 dagen met dagelijks 2 pigeages. Opvoeding van 15 maanden in vaten van 225 liter en in demi-muids.
www.domaine-coursodon.com
www.mouchart.be – www.terre-vin.be

Vendanges au Domaine Coursodon 1

We kunnen nog pagina’s uitweiden over de wijnen en domeinen van de noordelijke Rhône, maar het is tijd om naar het zuiden te trekken.

Wijngaard in het bos

Vigne (Massif d'Uchaux) / Vine (Massif d'Uchaux)Binnendringen in het Massif d’Uchaux, want daar gaat het grotendeels over, brengt een soort van magie met zich mee. Azuurblauw of grijs, alles lijkt geheim, verborgen, mysterieus zelfs. Trouwens, op het eerste gezicht, geen wijnstokken te zien. Die zitten verscholen achter bosjes, hagen en kleine heuvels, waarna ze opeens opduiken. Van een verrassingseffect gesproken!

Massief met bomen

Een groot deel van het reliëf wordt bedekt met bos. Het bestaat uit aleppoden (Pinus halepensis) en grove den (Pinus sylvestris), steeneik (Quercus ilex) en donzige eik (Quercus pubescens), aangevuld met heide en aardbeibomen. Het landschap doet duidelijk meer aan een bos dan aan een wijnstreek denken. Maar op de open plaatsen en gecultiveerde hellingen komen er wijngaarden tevoorschijn. Het geheel lijkt op een beschermd natuurgebied, en dat is het ook! Tal van domeinen bewerken hun percelen biologisch of biodynamisch. Bovendien wordt er buiten wijnbouw aan niet veel andere soorten landbouw gedaan. Wat de urbanisatie betreft, die vinden we aan de rand, enkele oude gehuchten buiten beschouwing gelaten.

Integratie

Een ontwerp dat in het landschap past, dat wilden Marie-Pierre en Eric Plumet van Domaine de La Cabotte. Omdat ze geen gebouw hadden om bezoekers te ontvangen, besloten ze een ontvangstruimte te creëren te midden van de wijngaarden en passend bij hun filosofie. Het hele domein werd biodynamisch gecertificeerd. In 2012 was het voor het eerst operationeel, een constructie in hout te midden van het omliggende groen, een mix van wijngaarden, hagen en bos. Tegelijk genieten van de rust en hun wijnen is het motto.

Tussen een eik en een den, glas in de hand

sauvageonneTwee clairettes van Domaine de La Cabotte, twee dezelfde wijnen, of toch bijna. La Sauvageonne 2014, de ene keer gevinifieerd in amfora’s van 220 liter, de andere keer in vaten van 224 liter. De eerste is goed versmolten, dynamisch en fris, reeds harmonieus. De tweede is evenwichtig maar nog niet helemaal versmolten, met zuren die nog niet volledig geïntegreerd zijn. Het bewijs dat vaten zowel de vinificatie als de opvoeding beïnvloeden.

 Rode wijnen

Gabriel 2014 Massif d’Uchaux Domaine de La Cabotte

Robijnrood karmozijn, maar weinig expressief van geur. Na een paar keer walsen komen er parfums van wild fruit opzetten, bosvruchten, frambozen, blauwe bosbessen, maar ook specerijen als witte peper, korianderzaadjes, kruidnagel en tijm.
De smaak is fris en elegant, met rijpe maar strakke tannines, waardoor hij best pittig en karaktervol overkomt.
Assemblage van grenache en syrah aangeplant op een kalkachtige bodem met kiezel. Opvoeding van 15 maanden, voor 2/3 in tanks en de rest in vaten.

 Garance 2014 Massif d’Uchaux Domaine de La Cabotte

garance_cotes_du_rhone_village_150De kleur is een mix van granaatrood en karmozijn, met een florale geur die doet denken aan rozen in de knop. Daarna komt het fruit tevoorschijn, evenals een gerookt accent.
In de smaak komt eerst het fruit naar voren, geconcentreerd en duidelijk, waaronder kersen, aardbeien en rode aalbessen. Vervolgens is het de beurt aan de specerijen. Strakke tannines, dat wel. De wijn vraagt nog wat geduld.
Assemblage van grenache, syrah en mourvèdre aangeplant op een kalkachtige bodem met kiezel. Opvoeding van 12 maanden in tanks.
www.cabotte.com
www.vinikusenlazarus.be – www.autrementditvins.be – www.biobelvin.com – www.dulst.be

cabotte

Tot binnenkort voor een volgende episode van onze wijnlandschapsverhalen …

Marc Vanhellemont

Voor meer “Dossier IVV”, klik hier

Geef een reactie